Maj będzie obfitował w ukraińskie wydarzenia w Polsce. Do Lublina przyjedzie zespół Karna, w Poznaniu odbędzie się spotkanie z Serhijem Żadanem, a grupa Schmalgauzen wystąpi w dwoch miastach. Odbędą się również pokazy filmowe, wystawy i wydarzenia teatralne. Sprawdzamy, co warto wpisać do kalendarza.
Koncerty
Schmalgauzen
Zespół Schmalgauzen rusza w europejską trasę koncertową. Muzycy wystąpią z programem TwijWil w Polsce, Czechach, Słowacji i Niemczech. W Polsce koncerty odbędą się w maju w dwoch miastach:
- 8 maja – Wrocław. Bilety dostępne pod linkiem.
- 24 maja – Warszawa. Bilety dostępne pod linkiem.
Zespół Schmalgauzen został założony w 2020 roku przez studentów Uniwersytetu im. Karpenki-Karego. Grupa tworzy muzykę eksperymentalną, łącząc ją z formami teatralnymi.
W repertuarze mają program koncertowy TwijWil oraz spektakle inspirowane twórczością Samuela Becketta i Roberta Walsera. Szerszą popularność zdobyli w 2022 roku dzięki mediom społecznościowym – ich utwór «Krew i Wino» osiągnął ponad 3 mln odsłuchań na Spotify.
W 2023 roku Schmalgauzen zagrali 63 spektakle w Ukrainie, a w 2025 roku wyprzedali koncert w Pałacu Ukraina.
Werchowyna w Warszawie
Werchowyna to polski zespół muzyczny założony w 1991 roku z inicjatywy warszawskich studentów. W repertuarze ma pieśni z różnych regionów Ukrainy, a ostatnio także z polskich Beskidów Zachodnich.
9 maja w Warszawie (Kino Elektronik) odbędzie się koncert z okazji 35-lecia działalności zespołu. Bilety dostępne pod linkiem. Początek o godz. 19:00.
Karna w Lublinie
12 maja w Lublinie wystąpi huculsko-metalowy zespół Karna. Bilety dostępne pod linkiem. Początek o godz. 19:00.
Karna to ukraiński zespół rockowy z Iwano-Frankiwska, założony w 1997 roku. Grupa łączy brzmienie metalu alternatywnego z autorskim stylem określanym jako „hucul-metal”. Zespół zdobył uznanie już na początku lat 2000., zostając finalistą festiwalu „Czerwona Ruta” i zdobywając Grand Prix festiwalu „Taras Bulba”. Po przerwie w latach 2010–2013 grupa wznowiła działalność i aktywnie koncertuje w Ukrainie oraz za granicą.
W trakcie swojej działalności «Karna» wydała cztery albumy studyjne – „Łetymo” (2003), „KARNA” (2010), „Hucul-metal” (2017) i „Huculization” (2024), a także szereg popularnych singli i teledysków, m.in. „Party na Prykarpatti”, „Witrołom” oraz „Synewyr”.
Gerdan Theatre w Krakowie
13 maja w Krakowie wystąpi Gerdan Theatre. Koncert odbędzie się w Kino Kijów. Bilety dostępne pod linkiem. Początek o godz. 19:00.
Gerdan Theatre to ukraiński zespół wykonujący muzykę folkową. Grupa ma 30-letnią historię i wykonuje dawne ukraińskie pieśni w autorskich aranżacjach. Od początku pełnoskalowej wojny pięciu członków zespołu dołączyło do Sił Zbrojnych Ukrainy. Od tego czasu grupa aktywnie wspiera ukraińską armię.
Chór «Homin»
«Homin» to lwowski chór, który ma w swoim repertuarze kolędy, pieśni powstańcze, a także muzykę sakralną i współczesną. Szczególną popularność muzycy zdobyli dzięki nagraniu, na którym wykonują utwór «Cej son» Stepana Hihi.
W maju muzycy odwiedzą Polskę. Koncerty odbędą się:
- 11 maja – Warszawa. Bilety dostępne pod linkiem.
- 12 maja – Kraków. Bilety dostępne pod linkiem.
- 13 maja – Wrocław. Bilety dostępne pod linkiem.
Tsytska
Tsytska to kijowski zespół death-grindowo-metalowy, założony w 2019 roku jako celowo prowokacyjny side project, łączący brutalne brzmienie z satyrycznymi tekstami i groteskową estetyką. W swojej twórczości muzyczki operują kontrastami, mieszając agresywne dźwięki z humorem, kulturą memów i nieoczywistymi elementami muzycznymi. W 2026 roku zespół wydał debiutancki album «Shit’s Gossip», który rozwija tę koncepcję, a jednocześnie podsumowuje ich drogę artystyczną – od pierwszych singli po pełnowymiarowe wydawnictwo.
W maju Tsytska wystąpi w czterech miastach Polski:
- 14 maja – Lublin. Bilety dostępne pod linkiem.
- 15 maja – Warszawa. Bilety dostępne pod linkiem.
- 16 maja – Wrocław. Bilety dostępne pod linkiem.
- 17 maja – Kraków. Bilety dostępne pod linkiem.
«TIK» w Krakowie
19 maja w Krakowie wystąpi zespół «TIK». Bilety dostępne pod linkiem.
«TIK» to ukraiński zespół z Winnicy, założony w 2005 roku, którego frontmanem jest Wiktor Broniuk. Grupa łączy pop-rock, folk i humor, zdobywając popularność dzięki ironicznym piosenkom, takim jak «Oleni», «Wczytelka», «Swieta» czy «Bili trojandy».
Zespół aktywnie koncertuje i występuje na dużych scenach, a od 2014 roku wspiera także ukraińskich żołnierzy i angażuje się w działalność wolontariacką.
HrayBery w Warszawie
21 maja w ramach Festiwalu «Nowa Tradycja», organizowanego przez Polskie Radio, wystąpi zespół HrayBery. Muzycy zagrają o godz. 18:30 w Studiu im. Władysława Szpilmana. Aby wziąć udział w wydarzeniu, należy napisać na adres e-mail: [email protected].
HrayBery to polsko-ukraiński zespół tworzony przez muzyków z Ukrainy i Polski. Większość ich repertuaru stanowią utwory taneczne, w tym pieśni kozackie, mazurki, polki i walce. Wśród instrumentów wykorzystywanych przez muzyków są skrzypce, cymbały i bębny.
Z pełnym programem festiwalu można zapoznać się pod linkiem.
Pokazy filmowe
Ukraińskie filmy w ramach festiwalu WatchDocs w Lublinie i Przemyślu
Watch Docs to międzynarodowy festiwal filmów dokumentalnych. Pierwsza edycja odbyła się w 2001 roku w Warszawie. Od tego czasu wydarzenie stało się festiwalem objazdowym, który mogą odwiedzać widzowie w wielu miastach Polski.
Podczas festiwalu w Lublinie i Przemyślu pokazanych zostanie kilka ukraińskich filmów.
W Lublinie pokazy odbędą się:
- 8 maja – «Kuba i Alaska». Bilety dostępne pod linkiem.
- 9 maja – «Diwija». Bilety dostępne pod linkiem.
W Przemyślu pokazy odbędą się w dniach 14–17 maja. Wiadomo już, że wstęp będzie bezpłatny, jednak szczegółowe informacje o programie pojawią się później na stronie festiwalu WatchDocs oraz na stronie «Ukraińskiego Domu Narodowego».
Pokaz filmu «Palanycia» w Warszawie
«Palanycia» to historia amerykańskich artystów street artu, którzy po rozpoczęciu pełnoskalowej inwazji przyjechali do Ukrainy. Odwiedzili Buczę, Irpień, Charków i inne miasta, pozostawiając po sobie dziesiątki murali na zniszczonych budynkach. Film pokazuje, jak sztuka może stawać się formą oporu, godności i pamięci nawet w czasie wojny.
15 maja film zostanie pokazany w «Ukraińskim Domu» w Warszawie. Początek o godz. 18:30. Więcej informacji «Ukraiński Dom» opublikuje wkrótce na swojej stronie na Facebooku.
«On drive» w Szczecinie i Katowicach
W kilku miastach Polski w maju odbędą się pokazy ukraińskiego filmu «On drive» – historii o młodzieży z przyfrontowego Charkowa. Film opowiada o grupie przyjaciół, którzy znajdują porzucone samochody w zamkniętym centrum handlowym i zaczynają organizować nielegalne wyścigi ulicami miasta. To, co początkowo było sposobem na ucieczkę od codziennego lęku, stopniowo zamienia się w niebezpieczną grę pełną ryzyka, adrenaliny i walki o uznanie. Produkcja pokazuje, jak adrenalina, popularność i ciągła bliskość zagrożenia wpływają na ludzi, wystawiając na próbę przyjaźń, zaufanie i granice odpowiedzialności.
Reżyserem filmu jest Artem Łytwynenko. Zdjęcia realizowano głównie w Kijowie, jednak część scen nakręcono również w Charkowie, gdzie ekipa filmowa znalazła się pod ostrzałem (na szczęście nikt nie ucierpiał).
W maju film będzie można obejrzeć w Szczecinie i Katowicach. Pokazy odbędą się:
- Szczecin – 8, 10, 13 i 31 maja. Więcej informacji i bilety dostępne pod linkiem.
- Katowice – 9 i 10 maja. Bilety dostępne pod linkiem.
«Mawka. Prawdziwy mit» w Warszawie, Krakowie i Gdańsku
W kilku miastach Polski w maju odbędą się pokazy ukraińskiego filmu fantasy «Mawka. Prawdziwy mit», inspirowanego ukraińską mitologią i postaciami leśnych duchów.
Film opowiada historię leśnej nimfy Mawki, która ma zwabić biologa Łukjana nad jezioro, gdzie inne rusałki czekają, by odebrać ludzkie dusze. Zamiast tego zakochuje się w nim i staje przed wyborem między uczuciami a światem, do którego należy.
W maju film «Mawka. Prawdziwy mit» będzie można zobaczyć:
- 10 maja – Gdańsk. Bilety i więcej informacji dostępne pod linkiem.
- 11 maja – Kraków. Bilety i więcej informacji dostępne pod linkiem.
- 12 maja – Warszawa. Bilety i więcej informacji dostępne pod linkiem.
Pokazom będzie towarzyszyć zbiórka charytatywna na wsparcie Sił Zbrojnych Ukrainy.
Ukraińskie filmy w ramach festiwalu Millennium Docs Against Gravity w Warszawie, Wrocławiu, Gdyni, Poznaniu, Katowicach, Łodzi i Bydgoszczy
Millennium Docs Against Gravity (MDAG) to największy festiwal filmów dokumentalnych w Polsce i jeden z największych w Europie, który w 2026 roku odbędzie się już po raz dwudziesty trzeci.
Od 8 do 17 maja pokazy odbędą się w kinach siedmiu miast – Warszawy, Wrocławia, Gdyni, Poznania, Katowic, Łodzi i Bydgoszczy, a od 19 maja do 1 czerwca część programu będzie dostępna online. Co roku festiwal przyciąga setki tysięcy widzów – w ubiegłym roku było ich ponad 181 tysięcy. Oprócz pokazów filmowych program obejmuje spotkania z twórcami, dyskusje, koncerty i wydarzenia edukacyjne.
Tegoroczny program obejmuje niemal 180 filmów dokumentalnych z całego świata, w tym także produkcje ukraińskie lub poświęcone Ukrainie.
Wśród filmów o Ukrainie pokazane zostaną:
- «Ciało wojny» (reż. Małgorzata Szumowska, Michał Englert; współreżyser – Dawid Nickel; współtwórca – Pawło Kowacz) – dokumentalny film, który poprzez trzy splatające się historie bada wpływ wojny na ciało, sztukę i tożsamość. W centrum opowieści znajdują się ranni ukraińscy żołnierze przechodzący rehabilitację we Lwowie, artyści próbujący zrozumieć doświadczenie wojny oraz młoda artystka budująca nowe życie za granicą. Film pokazuje kruchość, ale i siłę ludzi, których życie zmieniła wojna. Pokazy odbędą się w Warszawie, Gdyni, Katowicach, Bydgoszczy i Łodzi.
- «Marjinka» (reż. Pieter-Jan De Pue) – dokumentalny film o ludziach rozdzielonych przez wojnę oraz rodzinie, która znalazła się po przeciwnych stronach frontu. Produkcja porusza temat lojalności, straty i stopniowego znikania miasta. Pokazy odbędą się w Warszawie, Wrocławiu, Gdyni, Katowicach, Poznaniu, Bydgoszczy i Łodzi.
- «Militantropos» (reż. Jelizaweta Smith, Alina Gorlova, Simon Mozgovyi) – dokumentalny film o życiu w Ukrainie podczas wojny. Poprzez osobiste historie ludzi uciekających, walczących lub próbujących odbudować swoje życie, film pokazuje, jak wojna zmienia człowieka i jego tożsamość. Produkcja łączy obrazy zniszczeń z intymnymi portretami bohaterów, ukazując doświadczenie straty, oporu i solidarności. «Militantropos» otwiera trylogię «The Days I Would Like to Forget». Film zostanie pokazany w Warszawie.
- «Ślady» (reż. Alisa Kowalenko, Marysia Nikitiuk) – dokumentalny film o doświadczeniach kobiet, które przeżyły przemoc podczas wojny. W centrum znajduje się historia Iryny Dowhań, zbierającej świadectwa osób poszkodowanych i tworzącej przestrzeń wsparcia oraz solidarności. Film unika bezpośrednich obrazów przemocy, koncentrując się na «śladach» przeżyć – widocznych i ukrytych. Pokazy odbędą się w Warszawie, Wrocławiu, Gdyni i Poznaniu.
Spotkania i spektakle
Prezentacja książki «Delfiny i Belzebub» w Warszawie i Katowicach
W kilku miastach Polski odbędą się spotkania z polskim reporterem Wojciechem Tochmanem oraz prezentacje jego nowej książki «Delfiny i Belzebub», poświęconej wojnie w Ukrainie i historiom ratowania zwierząt z terenów przyfrontowych. Sam autor regularnie jeździ do Ukrainy, pomaga ewakuować porzucone zwierzęta i wspiera inicjatywy wolontariackie.
18 maja 2026 roku o godz. 19:00 w Nowej Księgarni w Warszawie odbędzie się spotkanie z Wojciechem Tochmanem poświęcone jego nowej książce «Delfiny i Belzebub». Wstęp wolny. Więcej szczegółów – pod linkiem. Z autorem będzie można spotkać się także podczas Międzynarodowych Targów Książki w Warszawie – 31 maja.
14 maja spotkanie autorskie odbędzie się również w Katowicach. Wydarzenie zaplanowano w Bibliotece Śląskiej. Więcej szczegółów zostanie opublikowanych później na stronie biblioteki.
Spotkanie z Anastazją Łewkową w Warszawie
19 maja w Warszawie odbędzie się spotkanie z Anastazją Łewkową, podczas którego zaprezentowane zostanie polskie tłumaczenie książki «За перекопом земля» – «Imiona Krymu». Wydarzenie odbędzie się na Uniwersytecie Warszawskim (ul. Dobra 55, Aula 0.410). Więcej szczegółów dostępnych pod linkiem.
Książka opowiada historię trzech dziewczyn – Rosjanki, Tatarki krymskiej i Ukrainki – mieszkających na Krymie. Powieść opisuje ich dorastanie: od dzieciństwa w latach 90. aż po aneksję Krymu przez Rosję. Anastazja Łewkowa pracowała nad książką ponad 10 lat – od 2012 roku. Aby napisać powieść, przeprowadziła ponad 200 rozmów z 50 mieszkańcami Krymu. W 2025 roku ukazało się polskie tłumaczenie książki pod tytułem «Imiona Krymu».
Dyskusja «Z wojny» z udziałem Forró, Tochmana i Szerszenia w Poznaniu
20 maja 2026 roku w Poznaniu odbędzie się spotkanie autorskie «Z wojny», poświęcone refleksji nad współczesnymi realiami wojennymi, w szczególności wojną w Ukrainie. Wydarzenie odbędzie się w ramach Festivalu Fabuły. Początek – godz. 19:00.
W wydarzeniu wezmą udział reporterzy i pisarze bezpośrednio zajmujący się tematyką wojny: słowacki dziennikarz Tomáš Forró, autor książki o wojnie w Ukrainie «Śpiew syren. W głąb wojennej Ukrainy», polski reporter Wojciech Tochman, który zaprezentuje nową książkę «Delfiny i Belzebub» o ratowaniu zwierząt podczas wojny, a także eseista i antropolog Tomasz Szerszeń, autor książki «Być gościem w katastrofie». Uczestnicy spotkania regularnie pracują w Ukrainie, pomagają na miejscu i dokumentują wojnę, proponując szersze spojrzenie na jej konsekwencje.
Spotkanie będzie poświęcone temu, jak dziś mówić o wojnie – poza granicami newsowych relacji, poprzez pogłębiony reportaż, osobiste doświadczenie i literacką refleksję. Moderatorką wydarzenia będzie Urszula Glensk – profesor Uniwersytetu Wrocławskiego, badaczka literatury dokumentalnej oraz autorka książek o pamięci historycznej i kryzysach humanitarnych.
Więcej szczegółów i bilety dostępne pod linkiem.
Spotkanie autorskie z Serhijem Żadanem w Poznaniu
21 maja w Poznaniu odbędzie się spotkanie autorskie z Serhijem Żadanem. Wydarzenie organizowane jest w ramach Festivalu Fabuły. Początek o godz. 18:00. Bilety dostępne pod linkiem.
Podczas spotkania ukraiński pisarz opowie o swoim doświadczeniu pełnoskalowej wojny, o udziale w pomocy Siłom Zbrojnym Ukrainy, a także o literaturze jako o sposobie rozumienia rzeczywistości. Moderatorem wydarzenia będzie Piotr Śliwiński – polski literaturoznawca i krytyk, profesor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, kierownik Zakładu Poetyki i Krytyki Literackiej oraz kurator Festiwalu Poznań Poezji.
Więcej szczegółów można znaleźć na Facebooku.
Czytanie poezji Serhija Żadana podczas Międzynarodowego Festiwalu Poezji Silesius we Wrocławiu
22 maja we Wrocławiu odbędzie się performatywne czytanie dramatu «Rozejm żniwny» Serhija Żadana. Wydarzenie odbędzie się w ramach Międzynarodowego Festiwalu Poezji Silesius podczas międzynarodowej konferencji «Przyszłość jest już tutaj. Polska – Ukraina – Europa: nowy paradygmat». Początek o godz. 19:00. Wstęp bezpłatny. Darmowe wejściówki będą dostępne tuż przed festiwalem.
Podczas wydarzenia zaprezentowane zostanie polskie tłumaczenie utworu. Więcej szczegółów dostępnych pod linkiem.
Performans «Droga do Wyraju» we Wrocławiu
26 maja w Instytucie Grotowskiego (Sala Teatru Laboratorium) odbędą się dwa pokazy performansu «Droga do Wyraju» – o godz. 17:00 i 19:00. Wydarzenie odbywa się w ramach Ukraińskiej Sceny.
Autorką i wykonawczynią jest Marija Lisowska.
«Droga do Wyraju» to performans odwołujący się do słowiańskiego wyobrażenia Wyraju – mitycznej przestrzeni, do której odlatują dusze i ptaki, miejsca wolnego od przemocy, wojny i okrucieństwa.
W performansie Wyraj pojawia się nie jako cel, lecz jako nieosiągalny horyzont. Historia rozwija się poprzez trzy postaci – babcię, kobietę i dziecko – które ucieleśniają różne poziomy pamięci: przeżyte doświadczenie, stan pomiędzy przeszłością a przyszłością oraz tęsknotę za utraconym.
Więcej informacji – pod linkiem.
Spotkanie autorskie wokół książki «Robaków rozgryzać nie wolno» w Warszawie
27 maja w Warszawie odbędzie się spotkanie autorskie poświęcone książce «Robaków rozgryzać nie wolno». Wydarzenie odbędzie się w bibliotece Komiksowo. Wstęp wolny. Początek o godz. 17:30.
Książka łączy reportaż i fotografię, opowiadając o wojnie Rosji przeciwko Ukrainie poprzez codzienne doświadczenia ludzi – ich emocje, straty i życie poza frontowymi komunikatami.
Autorami są Tetiana Kolesnyczenko – dziennikarka i reporterka wojenna, laureatka licznych nagród branżowych – oraz Maciej Stanik, fotoreporter i laureat polskich nagród dziennikarskich.
Więcej szczegółów dostępnych pod linkiem.
Performans «Pieśni płonących serc» we Wrocławiu
28 maja o godz. 19:00 w Instytucie Grotowskiego we Wrocławiu (Sala Teatru Laboratorium) odbędzie się muzyczno-teatralny performans «Pieśni płonących serc» w wykonaniu ukraińskiego kolektywu KapustaBand. Wydarzenie odbywa się w ramach Ukraińskiej Sceny.
To spektakl, w którym dzieci – uczestnicy ukraińskiego chóru KapustaBand – nie tylko wykonują pieśni, ale również odtwarzają ich treść w formie scenicznej. KapustaBand to dziecięcy kolektyw założony we Wrocławiu w 2022 roku, skupiający dzieci z różnych miast Ukrainy, które mają doświadczenie przymusowej emigracji z powodu wojny.
Spektakl łączy muzykę, działania teatralne i elementy wizualne, w tym scenografię stworzoną przez samych uczestników.
U podstaw przedstawienia leży historia ludzi, którzy mimo trudnych doświadczeń zachowują miłość do swojej ziemi, wolności i życia. Historia ta ma głębokie korzenie w tradycji ludowej, ale jednocześnie trwa nadal, rodząc nowe pieśni i znaczenia.
W performansie zabrzmią utwory w językach ukraińskim, polskim, białoruskim, angielskim i litewskim – zarówno pieśni ludowe, jak i autorskie kompozycje uczestników kolektywu.
Więcej informacji – pod linkiem.
Wystawy
Wystawa «Empire Expire» Marii Matiaszowej w Warszawie
16 maja w galerii «Dim» w Ukraińskim Domu odbędzie się wernisaż wystawy «Empire Expire» Marii Matiaszowej. Początek o godz. 19:00. Wstęp wolny.
Wystawa «Empire Expire» poświęcona jest tematowi kruchości imperiów i nieuchronności ich rozpadu. W swoich pracach ukraińska artystka interdyscyplinarna Maria Matiaszowa bada, jak procesy rozpadu struktur władzy wpływają na społeczną i symboliczną rzeczywistość. Artystka zwraca uwagę na to, co dzieje się po utracie stabilności: jak zmienia się przestrzeń, w której funkcjonowały te systemy, oraz jak ich konsekwencje nadal oddziałują na społeczeństwo.
Maria Matiaszowa to ukraińska artystka interdyscyplinarna z Kijowa, pracująca z wideo, performansem, tekstem i instalacją. Z wykształcenia jest prawniczką, a od 2020 roku rozwija praktykę artystyczną. Jej prace były prezentowane w Ukrainie i za granicą, m.in. w Polsce, Niemczech, Szwajcarii, Austrii i Litwie. W swojej twórczości bada relacje społeczne, język, pamięć i funkcjonowanie instytucji, a także podejmuje temat cywilnego doświadczenia wojny, w tym utraty domu, przymusowej migracji oraz obecności wojny w codziennym życiu.
Wystawa «Backups of War»
9 maja o godz. 18:00 w Pracowni Duży Pokój otworzy się wystawa «Backups of War» autorstwa Marcina Korbusa.
Projekt poświęcony jest konsekwencjom pełnoskalowej wojny Rosji przeciwko Ukrainie. Łączy dokumentalne skany 3D rzeczywistych miejsc – w tym zniszczonych budynków i przestrzeni – z technologiami VR i mixed reality, pozwalając widzom dosłownie «wejść» do tych środowisk.
Wystawa będzie czynna do 28 czerwca 2026 roku.
16 maja o godz. 20:00, w ramach Nocy Muzeów, odbędzie się spotkanie z autorem (zapewnione będzie tłumaczenie na polski język migowy).
Ważne: ekspozycja zawiera materiały dokumentalne, które mogą być trudne w odbiorze ze względu na realistyczne przedstawienie skutków wojny.
Więcej informacji o wystawie – pod linkiem.
«Hoc est corpus meum» w Lublinie
Do 31 maja w Lublinie (Galeria Labirynt) prezentowana będzie wystawa «Hoc est corpus meum» ukraińskiego artysty Pawła Kowacza, który od 2023 roku służy w Siłach Zbrojnych Ukrainy.
Na wystawie pokazano prace stworzone przed i po rozpoczęciu pełnoskalowej wojny. Artysta pracuje z materiałami związanymi z wojną, wykorzystując m.in. artefakty z miejsc walk – takie jak wkładki z butów poległych żołnierzy czy odłamki szkła po wybuchach – przekształcając je w obiekty artystyczne.
W swoich pracach Kowacz bada własną podwójną tożsamość – artysty i żołnierza – oraz próbuje znaleźć język do opowiadania o doświadczeniu wojny, w którym życie i twórczość nie są już od siebie oddzielone.
Więcej informacji o wystawie można znaleźć na stronie internetowej.
«Dary przyjaźni» w Łodzi
Od 15 maja 2026 roku w Muzeum Sztuki w Łodzi (przestrzeń ms², ul. Ogrodowa 19) prezentowana będzie wystawa «Dary przyjaźni». Ekspozycja została rozmieszczona w dwóch oddziałach muzeum – ms1 i ms2. Wstęp na wernisaż jest wolny.
Wystawa bada ideę daru jako podstawy wspólnoty artystycznej – gestu budującego zaufanie, wzajemność i solidarność. Nawiązuje do tradycji muzeum, założonego w 1931 roku dzięki darowi awangardowej kolekcji grupy «a.r.».
Wśród uczestników znajdują się ukraińscy artyści Nikita Kadan, Mykoła Ridnyj i Weronika Hapczenko. Ekspozycja łączy prace artystów różnych pokoleń i krajów, w tym wielkoformatowe instalacje oraz nowe dzieła przekazane do kolekcji muzeum.
Więcej informacji o wystawie można znaleźć na stronie muzeum.
«Ekologia solidarności» w Warszawie
Do 10 maja 2026 roku w Ukraińskim Domu w Warszawie trwa wystawa Biruchiy Contemporary Art Project, prezentująca prace stworzone podczas dwóch rezydencji artystycznych w Polsce – «Ekologia solidarności» (2024) oraz «Hallo, Mazurka» (2025).
Na wystawie prezentowane są prace uczestników obu projektów, a także film składający się z krótkich nowel o mieszkańcach miejscowości Andrzejów nad Wisłą, niedaleko Kazimierza Dolnego. Projekt «Ekologia solidarności» koncentruje się na relacjach między ludźmi, wspólnotami i środowiskiem. Z kolei «Hallo, Mazurka», realizowany w ramach rezydencji Biruchiy Borowiec, został przedstawiony w formie filmu i odnosi się do lokalnego kontekstu oraz codziennych historii.
Obie rezydencje zostały zrealizowane w tej samej okolicy w odstępie pół roku, co pozwoliło uczestnikom na różne interpretacje tego miejsca w swoich pracach. Wśród uczestników wystawy są ukraińscy artyści pracujący w różnych mediach, m.in. malarstwie, fotografii, wideo i instalacji.
Więcej informacji dostępnych jest na Facebooku.
«Спільні домівки / Domy wspólne» w Warszawie
Od 18 kwietnia w Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie prezentowana jest rodzinna wystawa «Domy wspólne», poświęcona poczuciu domu i bezpieczeństwa, zwłaszcza po przeprowadzce. Projekt został zrealizowany we współpracy z Fundacją «Ukraiński Dom».
Wystawa jest częścią interaktywnej przestrzeni rodzinnej muzeum i łączy program edukacyjny z aktywnym udziałem odwiedzających. Jej podstawą były warsztaty twórcze dla dzieci i dorosłych z udziałem ukraińskich i polskich artystek oraz Fundacji «Krymski Dim».
Ekspozycja ma interaktywny charakter: odwiedzający mogą wchodzić w interakcję z materiałami i przestrzenią oraz uzupełniać wystawę własnymi elementami. Składa się z tematycznych sal poświęconych pamięci, doświadczeniu przeprowadzki, praktykom kulturowym i codzienności.
Wystawę można oglądać do 30 czerwca 2028 roku. Więcej szczegółów – na stronie internetowej.
Wystawa «Elsewhereland» w Warszawie
Elsewhereland to międzynarodowy projekt wystawienniczy prezentujący współczesną sztukę ukraińską przez pryzmat doświadczeń wojny, przymusowego przesiedlenia i straty. W centrum znajdują się prace dziesięciu artystów i artystek z Ukrainy, z których większość mieszka obecnie na emigracji. Wystawa porusza tematy pamięci, tożsamości, traumy i mobilności, ukazując europejskiej publiczności złożone doświadczenie ukraińskiego społeczeństwa w warunkach pełnoskalowej wojny. Nazwa projektu nawiązuje do idei «innego miejsca» – w sensie fizycznym, emocjonalnym i kulturowym.
Na wystawie prezentowane są prace Jegora Ancyhina, Anatolija Biełowa, Marka Czegodajewa, Olhy Horiunowej, Łusi Iwanowej, Jany Kononowej, Kateryny Łysowenko, Anastazji Mamaj, Wiktorii Rozencwejg i Maryny Sztanko.
Wystawa potrwa do 22 maja 2026 roku i prezentowana jest w Österreichisches Kulturforum w Warszawie. Więcej informacji – pod linkiem.
Wystawa «O czym mówimy, gdy mówimy o Krymie» w Warszawie
Do 28 czerwca 2026 roku w Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie prezentowana będzie wystawa «O czym mówimy, gdy mówimy o Krymie», zorganizowana przez platformę Przeszłość / Przyszłość / Sztuka na zamówienie Ukraińskiego Instytutu przy wsparciu programu «Partnerstwo dla Silnej Ukrainy».
Na wystawie prezentowane są prace współczesnych ukraińskich artystów i artystek, w tym twórców krymskotatarskich, wykonane w różnych mediach – malarstwie, grafice, fotografii, wideo, projektach cyfrowych i rzeźbie kinetycznej. Projekt koncentruje się na tematach związanych z Krymem po jego okupacji przez Rosję w 2014 roku, takich jak tożsamość, pamięć, doświadczenie utraty domu i zmiany krajobrazu kulturowego.
Wśród uczestników wystawy są: Sewila Naryman-kyzy, Emine Zijatdin, Rustem Skybin, Jurij Jefanow, Anton Szebetko, Roman Mychajłow, Elmira Szemsedinowa, Ołeksij Borysow, Witalij Kochan, Ołeh Tistoł, Pawło Makow, Włodko Kaufman i Chalil Chalilow. Wystawę można oglądać od wtorku do niedzieli, a w czwartki wstęp jest bezpłatny.
Więcej informacji o wystawie – pod linkiem.
Wystawa «Ten kot został narysowany w czasie wojny» w Warszawie
W Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski do 13 września 2026 roku prezentowana będzie wystawa «Ten kot został narysowany w czasie wojny», poświęcona sztuce tworzonej w warunkach wojny i kryzysów.
Wśród uczestników są ukraińscy artyści i artystki, m.in. Katia Buczacka, Ksenia Hnyłyćka, Oksana Kaźmina, Pawło Chajło, Julija Krywycz, Katia Libkind, Łada Nakonieczna, Iwan Switłyczny oraz duet artystyczny Variable Name (Walerija Karpan i Maryna Marynyczenko).
Projekt bada wpływ wojny na praktykę artystyczną i postrzeganie rzeczywistości. Tytuł wystawy pochodzi zod wypowiedzi ukraińskiej artystki Katii Libkind i podkreśla, że doświadczenie wojny staje się nieodłącznym kontekstem twórczości i codziennego życia.
Więcej informacji o wystawie – pod linkiem.
Wystawy indywidualne Katii Libkind i Łesi Chomenko w Białymstoku
W Galerii Arsenał w Białymstoku równolegle prezentowane są indywidualne wystawy dwóch ukraińskich artystek – Katii Libkind i Łesi Chomenko. Oba projekty potrwają do 7 czerwca 2026 roku i na różne sposoby podejmują temat wojny, pamięci i percepcji.
Katia Libkind prezentuje wystawę «Rozpaczać – patrzeć». W swoich pracach artystka bada, jak wojna i traumatyczne doświadczenia wpływają na człowieka – jego ciało, pamięć i emocje. Poprzez obrazy i instalacje przekazuje uczucia strachu, bólu i wspomnień związanych z przeżyciami wojennymi. Jest to jej pierwsza indywidualna wystawa w Polsce, choć wcześniej jej prace były już prezentowane w tej galerii w ramach projektów zbiorowych.
Równolegle prezentowana jest wystawa Łesi Chomenko «Stan fundamentalnie nieokreślony». Projekt skupia się na badaniu możliwości malarstwa jako medium we współczesnym kontekście. W prezentowanych pracach artystka wykorzystuje zdjęcia i materiały wideo z pełnoskalowej wojny w Ukrainie, analizując wpływ ich masowej obecności w mediach na percepcję i wrażliwość odbiorcy. Poprzez pikselizację, uproszczenia i inne formalne zabiegi łączy figuratywność z abstrakcją, oddając stan niepewności i dystansu.
Więcej informacji – na stronie galerii.
«Formy obecności. Sztuka Łemków / Rusinów karpackich» w Warszawie
Do 30 czerwca 2026 roku potrwa wystawa «Formy obecności. Sztuka Łemków / Rusinów karpackich».
Wystawę można oglądać w Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie (ul. Kredytowa 1). Wstęp jest płatny. Bilety można kupić na stronie muzeum.
Ekspozycja obejmuje szeroki kontekst etnograficzny: od Polski, Słowacji, Węgier i Serbii, przez Czechy, Rumunię, Ukrainę i Chorwację, aż po diasporę w USA. Tłem wystawy są doświadczenia przymusowych migracji i asymilacji, w tym obóz w Talerhofie oraz akcja «Wisła». Pamięć o tych wydarzeniach obecna jest zarówno w dziełach artystów i artystek, jak i w przedmiotach codziennego użytku pochodzących z łemkowskich i rusińskich domów.
Wśród prezentowanych prac znajdują się dzieła takich twórców jak Josyp Bokszaj, Paraska Płytka-Horycwit, Andy Warhol, Epifanij Drowniak (Nikifor Krynicki) oraz Jerzy Nowosielski.
Kurator wystawy, dr Michał Szymko, jest historykiem sztuki i badaczem kultury łemkowskiej oraz ukraińskiej, związanym z Uniwersytetem Warszawskim.
Więcej informacji o wystawie – na stronie Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie.
«Pogranicza Europy – ze skarbca Muzeum Historycznego we Lwowie» w Poznaniu
Do 17 maja w Muzeum Archeologicznym w Poznaniu trwa wystawa «Pogranicza Europy», przygotowana na podstawie kolekcji Lwowskiego Muzeum Historycznego.
Wystawa opowiada o terytorium, na którym przez stulecia przecinały się kultury Europy, Azji i Afryki. Punktem wyjścia jest Lwów – miasto, w którym współistniały różne religie, tradycje i społeczności, stając się miejscem ich wzajemnego oddziaływania.
Projekt pokazuje, jak na tych terenach kształtowały się wspólne sposoby życia, sztuka i praktyki kulturowe, tworząc wielowarstwowe dziedzictwo regionu.
Na wystawie prezentowanych jest ponad 600 eksponatów, w tym mezopotamskie tabliczki klinowe, antyczne monety, zabytki kultur prehistorycznych z terenów współczesnej Ukrainy, a także malarstwo, rzeźba, broń i medale z XVI–XIX wieku. Wśród najcenniejszych eksponatów znajdują się XVI-wieczny portret Roksolany, XIX-wieczne popiersie Zofii Potockiej, prace Henryka Rodakowskiego i Teodora Axentowicza oraz unikatowe portrety trumienne lwowskich mieszczan.
Większość eksponatów pochodzi z dawnych prywatnych kolekcji polskich i ukraińskich rodów oraz instytucji. Ich prezentacja w Polsce jest również formą ochrony zbiorów muzealnych zagrożonych przez wojnę w Ukrainie.
Więcej szczegółów – na stronie Muzeum Archeologicznego w Poznaniu.
Przygotowała Tetiana Szarapowa.